|
Himalaya dağlarının, milyarlarca ton
organik maddeyi Ganj ve Brahmaputra gibi nehirlerle Hint Okyanusuna
göndererek, yeryüzündeki iklim açısından yararlı bir “karbondioksit pompası”
gibi çalıştığı anlaşıldı.
 PARİS
- Nature dergisinin son sayısında yayımlanan araştırmaya göre, Fransızların
Nancy üniversitesinden araştırmacılar, kıtasal erozyonun yeryüzü
karbondioksit çevriminde çok önemli yer tuttuğunu gösterdi. İnsanoğlunun
faaliyetleri sonucu atmosfere salınan karbon gazları yüzünden dengesi artık
bozulmaya yüz tutan bu çevrimde, yanardağ patlamalarıyla yayılan
karbondioksit biyokimyasal süreçlerle yok ediliyor.
Fransızların araştırmasına göre, Himalayaların erozyonu sonucu açığa çıkan
organik karbonun küçük bir kısmı atmosfere karışıyor ve yüzde 70 ila 85’i,
şiddetli yağmurlar ve nehirlerle Bengal körfezinde birikiyor. Bu da,
yeryüzündeki bütün okyanuslara karalardan akan organik karbonun yüzde 10 ila
20’sini oluşturuyor.
Himalaya gibi genç dağ zincirlerinde erozyonun fazla olduğunu belirleyen
uzmanlar, muson yağmurları ve nehirlerle Himalayalardan yılda 1 milyar
tondan fazla toprak ve organik maddenin okyanusa taşındığını düşünüyor ve
bunu, Dünya’yla Ay arasındaki uzaklığın bir buçuk katı mesafeye kamyonların
kum taşımasına benzetiyor.
Araştırmacılar, bu manzaradan şu sonucu çıkarıyor: Himalayaların güney
eteklerindeki havzalar, topraktaki organik maddeleri okyanusa taşıyor,
okyanus dibinde biriken organik atıklar zamanla bozunuyor ve okyanustan
atmosfere karbondioksit “pompalanıyor.”
Milyonlarca yıla yayılan bu süreç, iklimin soğumasına yardımcı oluyor.
Kaynak : http://www.ntvmsnbc.com/ |
